home | Inloggen
Aantal schrijvers: 531 | Aantal boeken:

15464

Leroux, Karel

Maakt deel uit van:

KAREL LEROUX

Zaffelare, 13 maart 1895  –  Brussel, 22 april 1969

Foto: Roelants (l), Herremans (m) en Leroux (r) ca 1950

Karel Leroux  was dichter, novelist en journalist.

Medestichter van het tijdschrift  ”t Fonteintje’ (1921-1924)

 

BIOGRAFIE

13 maart 1895: Karel Leroux werd geboren te Zaffelare.

  • Behaalt het onderwijzersdiploma aan de normaalschool te Gent (zelfde klas als Maurice Roelants en Raymond Herreman).
  • Beroepshalve was hij journalist voor o.a. het dagblad Le Peuple.
  • Medewerker aan De Stem.

1917: Debuteerde met de verzenbundel Van het beginsel des levens, waarin hij op schuchtere toon de weemoed om de broosheid van het bestaan uitzegt en niet verheelt dat hij een fin-de-siècle-achtig genoegen beleeft aan de wrange smaak van de schaduwzijde der dingen: (L. Gillet):

Ik minde droefheid van ons droef beminnen, kind,
gelijk een droge mond de zure appel smaakt.

1921: Samen met Raymond Herreman ,Maurice Roelants, en Richard Minne richtte hij het tijdschrift “‘t Fonteintje” (1921-1924) op als reactie op de modernistische dichtkunst in Vlaanderen, zoals die onder andere werd bedreven in een tijdschrift als Ruimte.

de-vier-van-t-fonteintje

De vier van ‘t Fonteintje v.l.n.r. Richard Minne, Karel Leroux, Maurice Roelants en Raymond Herreman

(Meer over het tijdschrift ? Zie: schrijversgewijs – contextueel; ook tijdschrift] Fonteintje, ‘t · dbnl en t Fonteintje – Literair Gent).

  • Opvallend is dat in het eerste nummer geen enkele beginselverklaring stond; alleen in een bijvoegsel, op een los blaadje, preciseerde de redactie: “Wij onthouden ons van alle lyrische proclamatie’s en beloften”. Tegenover het pathos, het kosmische ideaal en de ‘hogeborstzetterij’ van het humanitair expressionisme stelde ‘t Fonteintje zijn zin voor het betrekkelijke, zijn ironie, zijn aardse begrensdheid en zijn bescheidenheid. Dat zijn dan stuk voor stuk wezenstrekken die de vier redacteuren eigen waren, doch de dosering van die ingrediënten verschilde vanzelfsprekend van individu tot individu.
  • Die van ‘t Fonteintje waren van mening dat ‘litteraire schoonheid op zich zelf verdienste heeft’ en dat ‘litteraire schoonheid te geven (…) de eerste en zelfs eenige vereischte (is), die aan de literatuur kan gesteld worden’ (Herreman, Officieele en private Vlaamsche Critiek, in ’t Fonteintje, 3de jg. Nr.1, p.39 en 41).
  • Erg polemisch is het tijdschrift niet geweest. Het bevatte hoofdzakelijk poëzie, een beetje proza, een vleugje toneel en, welgeteld, zeven kritische bijdragen over de drie jaargangen verspreid.
  • August Vermeylen zei over de Fonteniers: ‘Ze hebben alle soort van pathos afgewezen, nemen geen houdingen aan, doen niet gewichtig. Soms neuriën ze zo maar wat, uit vrees het gevoel te onderstrepen.’ (Brouwers, Vlaamse Leeuwen p.233)

1931: Publicatie van de ironisch getinte novelle De barmhartige Samaritaan (1931).

Hiermee zette Leroux vrijwel een punt achter zijn loopbaan als scheppend schrijver en hij ging in de journalistiek.

Hij was tevens parlementair redacteur en radioverslaggever.

22 april 1969: Karel Leroux overleed te Brussel.

 

Geraadpleegde bronnen

Websites

Referenties

  • Prof. Dr. L. Gillet, Antimodernistische strekkingen 1921-1948. In: Prof. Dr. M. Rutten; Prof. Dr. J. Weisgerber (red.): Van “Arm Vlaanderen” tot “De voorstad groeit” 1888-1946. Standaard Uitgeverij 1988 pp. 410-411.

SMAAKMAKER

Op zijn best is Leroux wanneer hij zijn sentimentaliteit aan banden legt en in eenvoudige bewoordingen zijn wijsheid voor alledaags gebruik ten beste geeft:

Wees blij, de hemel staat zoo schoon gewasschen
als een gesteven hemd;
al zijn de kruinen kaal en vaal de grassen,
geen winter die mij temt.
 
Zooals ter schaduw van de zomerboomen
ons harte klopte op éénzelfden slag,
zal ‘k onder een lantaren tot u komen
van avond, als ik mag.
 
En samen zullen wij den tijd vergeten
voor een half uur;
want de eeuwigheid aan deze wereld toegemeten
is kort van duur.

 

BIBLIOGRAFIE

De bibliografische gegevens werden onder meer nagekeken bij

  • Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience  – Antwerpen
  • Koninklijke Bibliotheek van België – Brussel /  Bibliothèque Royale de Belgique – Bruxelles.
  • Piet Devos: Van reuzen tot dwergen. Bibliografie – Vlaamse schrijvers in de 20ste eeuw – Eerste drukken. Kortrijk, eigen beheer 2007
  • POËZIECENTRUM vzw – Gent

Om de foto’s in de fotogalerij te vergroten klikt u op de foto.

Chronologisch overzicht

Jaar Titel Fotogalerij Uitgeverij 1ste druk
1917 Van het beginsel des levens. (poëzie)

Deeltitels: Uit: ‘Simson of de eeuwige verliefde'; Tot mijne moeder; Van den nakenden zomer.
Leroux 1 Brussel: De Nieuwe Boekhandel. -64p.

Afmetingen: 17.60 x 14 (ingenaaid)

Koekelberg : drukk. P. De Troyer.

 

1924 De dichters van ’t Fonteintje: Karel Leroux, Reimond Herreman, Richard Minne, Maurice Roelants: een keur uit hun gedichten. (bloemlezing) Maastricht: Boosten en Stols. -28p.

Reeks: De schatkamer. – Maastricht; vol. 6
1931 De barmhartige Samaritaan. (novelle)

Bandontwerp van Elza van Hagendoren.
Mechelen: Het Kompas. / Amsterdam: De Spieghel. -68p.

Reeks: Het Zilveren Bronneken nr 4
Colofon: De oplage bedraagt 25 exemplaren, waarvan er tien werden gedrukt op pracht Arches, genummerd I tot X. Deze zijn door de schrijver geteekend. De oorspronkelijke editie op Engelsch Allura, begint met nummer 11 en 250 is het laatste.
1945 Drie gedichten. (poëzie)

Samen met Raymond Herreman en Maurice Roelants.
Brussel: A. Manteau. -4p.

Losse bladen in mapje; In en oplage van 1000 genummerde exemplaren. Tweekleuren druk: zwart-blauw
1946 Jozef Cantré, de rustige. (essay) Antwerpen: Opdebeek. -9p.

Overdruk uit: Het boek in Vlaanderen. – (1933)
1956 Van en over Maurice Roelants.

Met Asselbergs; Marnix Gijsen; Raymond Herreman; R.F. Lissens; H.A. Lunshof; Richard Minne; Albert Westerlinck.
Brussel: Uitgeversmaatschappij A. Manteau.