home | Inloggen
Aantal schrijvers: 536 | Aantal boeken:

15559

Hermans, Ward

Maakt deel uit van:

Ward Hermans

Turnhout, 6 februari 1897 – Deurne, 23 november 1992

Ward Hermans was een Vlaams-nationalistisch politicus, publicist en dichter.

 

 

BIOGRAFIE

6 februari 1897: Geboren te Turnhout.

1915: Meldde zich als vrijwilliger aan in het Belgisch leger. Teleurgesteld door de daar heersende taaltoestanden sloot hij zich aan bij de Frontbeweging.

  • In het tweede nummer van SS Man (december 1940), geciteerd op http://www.verzet.org/ 25.05.04  zegt hij hierover dat ‘de paarden beter Vlaams verstaan dan de officieren’.

Zomer 1918: Werd samen met een 10-tal anderen door de legerleiding verbannen naar een houtarbeiderseenheid van de Genie in de Orne in Normandië, vanwege ‘reconnu douteux au point de vue patriotique’ – m.a.w. ze vreesden dat hij naar de Duitsers zou overlopen, iets wat Karel De Schaepdrijver, Jules Carpentier, Carlos van Santé en Vital Haesaert hem hadden voorgedaan.

hermans-strafcompnie-aan-de-orne

Juli 1919: Na interpellaties van o.a. Frans Van Cauwelaert en lang na het gros van de soldaten kon hij naar huis, waar hij onmiddellijk de barricades beklom voor de Vlaamse strijd, waarbij het onrecht ‘de houthakkers van de Orne’ aangedaan vanwege hun Vlaamsgezindheid een hoeksteen van de retoriek werd.

  • In 2007 toonde Luc Vandeweyer, op grond van brieven van Hermans aan zijn ouders, aan dat het met dat onrecht wel losliep, dat de zgn gestraften zich daar ver achter het front niet in het zweet dienden te werken, en dat Hermans zich meer zorgen maakte over zijn besmeurd imago (van plichtsbewust soldaat) dan over de Vlaamse zaak.
  • Na de oorlog engageerde Hermans zich in het Verbond van Vlaamse Oudstrijders, VOS en het Vlaamsche Front .

1929: Verkozen werd als volksvertegenwoordiger voor de Frontpartij.

  • Tijdens zijn mandaat in het parlement joeg hij, als geboren querulant, vriend en vijand tegen zich in het harnas. Hij kantte zich vierkant tegen het Frans-Belgisch militair akkoord van 1920, verweet de intellectuelen burgerlijke zelfvoldaanheid en gebrek aan internationale belangstelling. Zijn standpunten werden steeds radicaler, zijn politieke pirouettes steeds veelvuldiger, in zoverre dat men hem zelfs in de eigen partij begon te wantrouwen.
  • Oswald Spengler’s boek ‘Der Untergang des Abendslandes’ maakt grote indruk op Hermans. Dit komt duidelijk tot uiting in zijn essayistisch werk: ‘De Avondland-Idee en Vlaanderen (1927); De Deemstering der Europeesche beschaving (1928); Tegen het pessimisme van Spengler plaatste Hermans het nationaal-socialisme als enige repliek.

1932: Sloot zich aan bij het Verdinaso van Joris van Severen, maar werd er in 1934 reeds aan de deur gezet omdat hij zich niet neerlegde bij de Nieuwe Marsrichting.

1935: Publikatie van ‘West-Europeesche perspectieven’.

  • Bruno De Wever – in De greep naar de macht p. 144-  typeert het boek als “een boek waaruit een virulent antisemitisme, een sterke bewondering voor Adolf Hitler en het nationaal-socialisme spreekt en waarin Hermans Vlaanderen een  “Germaanse bestemming” toedichtte’.

1936: Trad toe tot het Vlaams Nationaal Verbond, nam via intriges en met financiële steun uit Nazi-Duitsland en van Carel Gerretson De Schelde, de Antwerpse Frontpartij-krant, over .

  • Hermans’ gemanoeuvreer om een plaats op de lijst van het VNV te krijgen wordt in het detail belicht door Bruno De Wever in zijn standaardwerk Greep naar de macht.

1939: Voor het VNV verkozen in de Kamer van Volksvertegenwoordigers. Hij liet zich kennen als een antisemiet en raakte steeds meer in de ban van het Nationaalsocialisme.

1940: Bij het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog werd Hermans door de Belgische Staatsveiligheid aangehouden en met een zogenaamde spooktrein naar een Frans interneringskamp gedeporteerd.

  • Enkele maanden na zijn terugkeer in België nam hij ontslag uit het VNV en stapte recht in de collaboratie door lid te worden van DeVlag.

194? : Richtte samen met René Lagrou de Algemeene-SS Vlaanderen op, de Vlaamse dépendance van Hitlers beruchte privé-militie , de Schutzstaffel.

  • Hoofdredacteur van het lijfblad SS Man.
  • Trok naar Berlijn waar hij correspondent werd voor het blad van de DeVlag en referent van het Volkspolitische Amt ‘ter verspreiding van de Germaanse idee in Vlaanderen.

1946: Door de Krijgsraad van Mechelen bij verstek ter dood veroordeeld (+ 10 miljoen BEF schadevergoeding).

9 juli 1947: Wordt – na zelf beroep te hebben aangetekend – op tegenspraak, door de Krijgsraad van Mechelen, tot levenslange opsluiting veroordeeld (+ 10 miljoen BEF schadevergoeding).

1949: De straf wordt bevestigd – ditmaal na beroep van het auditoraat-generaal – voor het Krijgshof te Brussel.

1955: Kwam vervroegd vrij, o.a. op voorspraak van Camille Huysmans. Alhoewel zijn politieke rol toen was uitgespeeld bleef hij actief als publicist en dichter.

  • Hermans had publicatieverbod gekregen.  Camille Huysmans kan – na een dreigement dat hij zelf Hermans’ gedichten zal uitgeven – van Minister Lilar bekomen dat het publicatieverbod wordt opgeheven.

1956: In eigen beheer publiceerde hij de poëziebundel Moeder’s Dodenkrans. Een tweede verbeterde uitgave volgde al na 14 dagen.

  • Hermans publiceerde nog twee dichtbundels, beide in eigen beheer uitgegeven: Apocalypsis (1958) en Gekluisterde verzen: satiren en balladen (1960).

1962: Uitgeverij Goudvink zal o m nog verschillende romans van hem publiceren: Jan van Gent: roman uit het leven van een Vlaamse familie rond twee wereldoorlogen. (1962), Het land van Onan: Cyclopië (1964) alsook het interessante Socratische gesprekken. De ondergang van het Westers burgerdom (1964)

1982: Ter gelegenheid van zijn 85ste verjaardag werd op initiatief van de redaktie van Dietsland-Europa een gedenkboek samengesteld onder de titel Hulde-Album Ward Hermans. Uitgegeven door Were-di vzw te Antwerpen.

23 november 1992: Overlijden van Ward Hermans te Deurne.

 

Meer over Ward Hermans

  • Provoost, G., Ward Hermans en zijn tijd, in: Wetenschappelijke tijdingen 31 (1972) 6, kol. 347-362.
  • Provoost, G., Ward Hermans. Antwerpen, Rockox-Uitgaven.
  • Vandeweyer, L., Een ‘houthakker’ moet naar huis. Ward Hermans schrijft zijn familie na 11 november 1918, in: Wetenschappelijke tijdingen 66 (2007) 4, kol. 353-369.
  • Vanlandschoot, R., Van “de soldaat Johan” tot “Herman den SS-soldaat. Peiling van de verhouding tussen literatuur, Vlaamse beweging en collaboratie, in: Wetenschappelijke tijdingen 66 (2007) 4, kol. 322-352.
  • Wever, B. de, Greep naar de macht. Vlaams-nationalisme en de Nieuwe Orde. Het VNV 1933-1945. Tielt, Lannoo 1995.

 

SMAAKMAKER

Vlinderkens

Uit: Gedichten van liefde en strijd.(1922)

Bontgewiekte vlinderkens,
Rijk als koningskinderkens,
Met uw rijke kleurenpracht,
Rijker dan de rijkste dracht.
Rijker dan de kunstjuweelen,
Kunt ge met de kleuren spelen,
Bontgewiekte vlinderkens,
Rijk als koningskinderkens,
Vindt ge ’t sappig levensvocht,
Dat geen mensch genieten mocht,
In der bloemen liefste kronen,
Rijker dan de koningswonen.
Bontgewiekte vlinderkens,
Blij als koningskinderkens,
Nietig zijt ge, klein op eerd,
Nietig, maar de schepping weerd.

 

Een Wil !

Uit: Gedichten van liefde en strijd.(1922)

En hebt gij ‘wille,
Dan heb er maar één !
Géén ijdele grille,
Géén mankende been !
Doch vast op de voeten,
Alwaar gij ook gaat !
Al moest ge er om boeten,
Al wordt ge er om g”haat !
Zij man zònder woorden !
Zij man van de daad !
Al waar ze u niet hoorden
Of niemand verstaat !
 
Dan hebt Gij ’n wille,
Dan hebt G’er maar één !
Eén man en één wille,
Voor Vlaand’ren alleen !

 

   A

V V K

   V

 

Uit: Gedichten van liefde en strijd.(1922)

Zoon van ’t volk, voor ’t Recht gestorven,
Aaklig wreed bebloed, doorkorven,
Rust gij, onbekende held,
Op ’t gemeenzaam doodenveld.
 
Alles hebt gij ’t land gegeven:
Vrijheid, wilskracht, bloed en leven.
Alles wat uw name droeg !
Alles waar het land naar vroeg !
 
Doch hier werd u niets geschonken,
Dan die letters die fier blonken
Op den zerksteen van uw graf !
 
Maar, daar ’t zinnebeelden waren,
Van die Vlaandrens vrijheid baren,
Moest ook dit van ’t kruisken af !
 

GERAADPLEEGDE BRONNEN

Websites

 

Referenties

  • Tony Meesdom. 2009. ‘De paarden verstaan beter vlaams dan de officieren’ Ward Hermans, een interessant geval’. L. De Vos, Y. T’sjoen, L. Stynen. Verbrande schrijvers. ‘Culturele’ collaboratie in Vlaanderen 1933-1953. p. 141-161.

 

BIBLIOGRAFIE

De gegevens van deze bibliografie werden onder meer nagekeken bij

  • Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience – Antwerpen.
  • Koninklijke Bibliotheek van België – Brussel / Bibliothèque Royale de Belgique – Bruxelles.
  • Piet Devos: Van reuzen tot dwergen. Bibliografie – Vlaamse schrijvers in de 20ste eeuw – Eerste drukken. Kortrijk, eigen beheer 2007
  • POËZIECENTRUM vzw – Gent
    • Naast de Poëzieshop biedt het Poëziecentrum voor liefhebbers van antiquarische kleinoden ook een uitgebreid aanbod modern antiquariaat aan. Recentelijk werd het aanbod uitgebreid tot meer dan 3500 titels èn werden alle prijzen geherwaardeerd. Je vindt een overzicht van al de antiquarische titels op Antiqbook.

Om de foto’s in de fotogalerij te vergroten klikt u op de foto.

Chronologisch overzicht

Jaar Titel Fotogalerij Uitgeverij 1ste druk
1919 Naar de daad : verzamelde gedichten. (poëzie)

Verzamelde gedichten door Ward Hermans; met een portret van de dichter.
Hermans 8a
Hermans 8 Antwerpen: Uitgaven van ‘Het Vlaamsche Front’ Antwerpsche Tak . (Kammenstraat 40). -41p.
Afmetingen:21.30 x 13.50 (ingenaaid)

 

1920 Het zwartboek van de Belgische oorlogsgruwelen 1914-1918. (essay)

Onder het pseudoniem: YZERGALM.
Op het titelblad: De eeuwige schande van België zal zijn: Het Vlaamsch bloed en lijden van Fresnes, Auvours, Orleans, Cezember en de Orne,
Eerste Uitgaaf
Hermans 11 Antwerpen: Algemene Drukkerij. -175p.

Afmetingen: 20 x 15 (ingenaaid)
1921 Wereld-liederen. (poëzie) Brussel: Ons Vaderland. -23p.
z.d.1921 Een Aanklacht tegen de Menschheid. (oorlog) Brussel: Uitgave ‘Ons Vaderland’ (16 Groote Markt). -78p.

Afmetingen: 21 x 12.50 (ingenaaid)
1922 Gedichten van liefde en strijd. (poëzie)

Colofon: Verzameld uit “IJzergedichten”, “IJzerbloemen”, “Heibloemen”, “Vlaamsche klokkenkrans” & “Dietsche Harpe”, gedicht aan den IJzer en in ballingschap voor “Naar de daad” .
Deeltitels: Uit de bloedgrachten; Uit mijn ballingschap; Terug in vlaanderen.
Hermans 4 Thielt: Lannoo-Maes.-141p.

Afmetingen: 19.50 x 14 (ingenaaid)
1922 De geestelijke zwerftocht. (essay) Brugge: Drukkerij-Uitgeverij Excelsior. -84p.

Afmetingen: 20 x 13.50 (ingenaaid)
1923 Het treurspel voor recht en beschaving. (essay) Hermans 12 Brugge: Drukkerij-Uitgeverij “Excelsior.” (Sint-Trudostraat, 21) -149p.
Afmetingen: 19.50 x 14 (ingenaaid)
1924 Een woord aan de R.C. Vlaamsche Nationalisten met “een open brief” aan zijn E. Cardinaal Mercier. (essay)

Onder het pseudoniem YZERGALM
Antwerpen: Janssens. -32p.
1924 De deemstering der Europeesche beschaving: onder vaandels van roof en geweld. (essay) Antwerpen: Druk. Gust Janssens. -176p.
1925 Het bevolkingsvraagstuk in België. (essay) Brugge: Drukkerij-Uitgeverij Excelsior. -76p.
1926 Wij…Menschen. (poëzie) Brugge: Drukkerij-Uitgeverij Excelsior. -56p.
1926 Maatschappelijke en moreele conflicten. (essay) Brugge: Drukkerij-Uitgeverij Excelsior. -45p.
1927 Liederen bij nacht en bij dageraad. (poëzie)

Met een voorwoord van Cyriel Verschaeve.
Leuven: De Vlaamsche Boekenhalle. -117p.
1927 De Avondland-Idee en Vlaanderen: vragen van dezen tijd. (essay) Turnhout: Lityca. -117p.
1928 De Europeesche oriënteering van het Vlaamsche nationalisme. (essay) Heist op den Berg: Elektrodruk Corvana. -34p.
1929 Het Fransch-Belgisch geheim akkoord. Verweerschrift. (essay) Heist op den Berg: Elektrodruk Corvana. -62p.
1929 Belgien vor dem Weltgericht. . (essay)

Samen met Rafaël Verhulst.
München: Verlag der Süddeutschen Monatshefte. -44p.
1930 Wat Groot-Nederland had kunnen zijn en nog worden kan. Kapellen: Noorderklok. -15p.

Reeks: propaganda schriften van de De Noorderklok nr 8
1931 Wat is en wat wil het “Vlaamsch nationalisme”? Voor een nationaal-schooner en een maatschappelijk-beter Vlaanderen. (essay) Kapellen: Noorderklok. -21p.

Reeks: propaganda schriften van de De Noorderklok nr 10
1931 Federaal statuut en Groot-Nederland : stellingen en contra stellingen. (essay) Eigen beheer. -12p.
1931 Betreft het verdrag van Versailles: interpellatie aan de regeering op 24 februari 1931. Boschvoorde: Recht voor allen. -36p.
1931 Nationaal solidarisme: de weg en het middel naar Vlaanderen’s politieke, sociale en economische bevrijding. (essay) Lier: De Bie. -16p.
1931 Het Fransch-Belgisch geheim militair akkoord en de Belgische buitenlandsche politiek. Stenografische weergave der drieurenlange rede uitgesproken op 4 Maart 1931 in de Kamer der Volksvertegenwoordigers bij de behandeling der begrooting van buitenlandsche zaken. Turnhout: De Klok. -77p.
1932 De crisis in het Vlaamsch Nationalisme. Voordracht gehouden te Antwerpen, Brussel, Mechelen / Ward Hermans Turnhout: De Klok. -31p.
1933 Jodendom, marxisme en wereldheerschappij. Levensvraagstukken voor ons volk ! (essay) Reet: Uitgeverij Kiliaan. -36p.
1933 Onder de vuist van Frankrijk’s munitiefabrikanten. (essay) Reet: Uitgeverij Kiliaan. -35p.

Overdruk uit: De Klauwaart
1935 Het boek der Stoute Waarheden. West-Europeesche perspectieven. (essay) Langemark: Vonksteen. -62p.
1936 Jodendom en communisme zonder masker. Nog stoute waarheden. (essay) Langemark: Vonksteen. -148p.
1938 Van Eger tot Jasina. 100 dagen in Tsjecho-Slowakije. (essay) Langemark: Vonksteen. -180p.
1940 Le Vernet de’Ariège. Van het Belgische parlement naar het Fransche concentratiekamp. (essay) Hermans 2 Turnhout: De Klok. -62p.
1940 Acht eeuwen geschiedenis. Turnhout: De Klok. -15p.
1943 Deutsch flämische, Vlaams-Duitsche harmonie.

Gedichten vertaald door Ward Hermans . (poëzie)
Brussel: Steenlandt. -56p.
1944 Liederen voor mijn volk. (poëzie) Antwerpen: Het Steen. -63p.
1958 Apocalypsis. (poëzie) Hermans 5 Gent: Hermans Privé-uitgave. -66p.

Afmetingen:24.10 x 15.80 (gebonden – harde linnen kaft)
Deze bundel bevat ook duitse en franse tekst.

 

1959 Moeder’s Dodenkrans. (poëzie)

2de verbeterde uitgave. De eerste was na 14 dagen uitgeput.
“Deze gedichten rond de dood mijner lieve Moeder, zijn een bloemlezing uit méér dan honderd gedichten over hetzelfde onderwerp, geschreven in mijn gevangenissen.”

 

Hermans 1 Gent: Hermans Privé-uitgave. -69p.

Afmetingen:23.80 x 15.50 (ingenaaid)
Colofon: Deze bundel werd gedrukt op houtvrij romandruk.
Buiten de gewone oplage werden 100 luxe-exemplaren getrokken op handgeschept oud-Hollands papier genummerd van 101 tot 200.

 

1960 Gekluisterde verzen: satiren en balladen. (poëzie) Hermans 7 Gent: Hermans Privé-uitgave. -65p.

Afmetingen:24.10 x 15.80 (gebonden – harde linnen kaft)
Colofon: Deze bundel werd gedrukt op houtvrij romandruk.
Buiten de gewone oplage werden 300 luxe-exemplaren getrokken op handgeschept Ingres-papier, genummerd van 1 tot 300.
Dit is nr …

 

1962

z d
Jan van Gent: roman uit het leven van een Vlaamse familie rond twee wereldoorlogen. (roman) Hermans 3 Antwerpen: Uitgeverij “De Goudvink”. -326p.

Afmetingen: 21.25 x 13.50 (gebonden harde kaft met stofomslag)
1963 Zwarte verzen. (poëzie) Antwerpen: Uitgeverij “De Goudvink”.
1964 Het land van Onan: Cyclopië. (roman)

Met afzonderlijk blad ‘ERRATA – Land van Onan.
 Hermans 13 Antwerpen: Uitgeverij “De Goudvink”. -237p.

Afmetingen: 21 x 14 Afmetingen: 21.25 x 13.50 (gebonden – harde kaft met stofomslag)
1964

z d
Socratische gesprekken. De ondergang van het Westers burgerdom. (essay)

Omslagtekening: W. de Hollander
1977: N.a.v. zijn tachtigste verjaardag wordt door Orion-Heimreiter zijn ‘Socratische Gesprekken’ in het Duits uitgegeven.
Hermans draagt het boek op aan Rudolf Hess om hem te danken voor zijn tussenkomst ten voordele van Vlaamse krijgsgevangenen in 1940.

 

Hermans 9 Antwerpen: Uitgeverij “De Goudvink”.  -250p.

Afmetingen: 22.20 x 14.20 (gebonden – harde linnen kaft + geïllustreerde stofomslag)
1965 Poëzie achter de tralies. (poëzie – bloemlezing uit de vier zgn ‘zwarte’ bundels)

Deze bundel bevat ook Duitse en Franse tekst.
Omslagtekening en tekeningen binnenin: W. de Hollander

 

Hermans 6 Antwerpen: Uitgeverij “De Goudvink”. -79p.

Afmetingen:20.80 x 20.80 (ingenaaid)
1966 Bestiarium van de literatuur en paradoxen der kritiek. Antwerpen: Uitgeverij “De Goudvink”. -40p.
1968 50 jaar VOS: recht! Vrijheid! Vrede!: uit de gedenkrede voor de Vlaamse oudstrijders 1914-1918 bij het half-eeuwfeest te Antwerpen 28 april 1968. Antwerpen: VOS. -6p.
1968 Jeugd, vandaag en gisteren. (essay) Antwerpen: studiegroep der katholieke hoogstudenten. -29p.
1971 Waarom het echt onmogelijk was: bijdrage tot de geschiedenis der Vlaams-Nationale Beweging. (essay) Verbond der Vlaamse Oudstrijders, afd. Antwerpen. -8p.