home | Inloggen
Aantal schrijvers: 537 | Aantal boeken:

15559

Van Essche Leon

Maakt deel uit van:

Leon VAN ESSCHE

Antwerpen 4 mei 1919 -Antwerpen: 16 december 1993

Zeeman, dokwerker, dichter van woordpoëzie en visueel werk.

In 1960 publiceert hij XIII kankerremedies en in 1962 Magadegen. Hij is één van de minst toegankelijke experimentelen.

Zijn poëzie vertrekt vanuit taal, klank en tekens. In 1981 exposeert hij in het Internationaal cultureel centrum te Antwerpen poëzie en plastisch werk. Zijn werk is opgenomen in heel wat bloemlezingen en tentoonstellingen over de concrete poëzie in binnen-, en buitenland.

Betrokken bij Labris

BIOGRAFIE

4 mei 1919: Geboren te Antwerpen.

Vertrekt als jonge matroos. Na een dienst van 15 jaar op zee wortd hij sassenier tot begin van de jaren 1950. Ziekte verhinderde hem zijn beroep verder te zetten.

Sinds 1948 medewerking aan binnen en buitenlandse avant garde tijdschriften.

1948: Een eerste publicatie in het tijdschrift Daghet

Van Essche Leon 5        Van Essche Leon 5a

1960: Redacteur van het tijdschrift SINTEZE waarin hij de bundel XIII kankerremedies publiceerde en voor de afbeelding op de kaft zorgde.  Naast gedichten publiceerde Leon Van Essche tevens kritische, bespiegelende teksten. Deze verschenen onder de pseudoniem Ido Mertens.

Van Essche Leon 6    Van Essche Leon 6a              Van Essche Leon 7       Van Essche Leon 7a       Van Essche Leon 7b

Gedichten van Leon van Essche vinden we overigens terug in meer Antwerpse avant-garde tijdschriften: hier in Stuip (I, 3 (1962)) en Trap (Trap 10 (oktober 1976)), twee tijdschriftjes die maar kort hebben geleefd en T0ny Rombouts als stichtend animator hadden.

Van Essche Leon 9      Van Essche Leon 9a            Van Essche Leon 10    Van Essche Leon 10a

Noteer het pseudoniem bij het ‘ondeugende’ gedicht in Trap 10: lord laurens dirtyfinger I & II

1962: Komt met het “PP62” nummer van het tijdschrift Kontrast in contact met dichters waarmee hij later datzelfde jaar het tijdschrift LABRIS zal oprichten, nl Ivo Vroom, Hugo Neefs, en Jozef Bierkens (alias Max Kazan). Ook Marcel Van Maele sloot zich bij de groep aan. Hij zal tot aan de opheffing van het tijdschrift in 1973 aan Labris verbonden blijven.

Van Essche Leon 13       Van Essche Leon 13b         Van Essche Leon 13a

Hetzelfde jaar komt zijn bundel Magadegen uit. Hij was één van de minst toegankelijke experimentelen.

  • Van Essche, tevens beeldend kunstenaar en experimentele natuur gevoed door Fluxus, publiceerde in het tijdschrift ook (meestal geometrische) lijn en punttekeningen en abstracte composities, maar ook psychedelische variaties en de reeks voor een kretenzeralbum, tekeningen die doen denken aan gothic tags, die niet behoren tot de concrete poëzie, maar wel passen in het ‘hermetische’ imago dat Labris zich graag aanmat.
  • Ook de dactylografische reeks sirekoras , tien gespatieerde, min of meer meetkundig vormgegeven ‘teksten’, verschenen in jg. 2, nr. 4, 1964, kon als hermetisch geklasseerd en geduid worden. Wellicht is er geen verborgen betekenis in sirekoras: er is enkel een structuur.
  • Een gelijkaardige reeks, Sapavala ,verscheen in jg. 3, nr. 3, april 1965.

Van Essche Leon 2a             Van Essche Leon 2b

1975: Samenwerking met Ruth Zwart, zijn tweede echtgenote, vanaf ’75 tot aan zijn dood,; RAUL, zoals hun beider pseudoniem luidt (spr. uit zoals Paul), zijn de makers van een nieuw, vooral ‘plastisch’ oeuvre waarin het ‘sacrale’ (een term die hij/zij daarvoor graag gebruiken) langs een meer ‘informele’ weg wordt gevestigd dan vroeger. Onbekend gebleven, al werden fragmenten ervan in Jef Bierkens’ tijdschriften KO-KO en TEMPUS FUGIT gepubliceerd.

Naar Jef Bierkens’ presentatie van hun tweemanschap:

“Onder de rochelende kontraksie raul gaan de namen schuil van Laurens & Ruth Zwart, waarvan de Laurens Filter in kleine kringen bekend, in grote officiële onbekend, want naijver, ook bij sommige avantgardisten, niemand minder is dan Leon Van Essche, die volgens eigen zeggen zelfmoord heeft gepleegd, vandaar de Gedaanteverwisseling, de Verrijzenis uit de As”

(“uitgeleidegelei”, KO-KO II, 1 feb. 1977)

1981: Exposeerde in het Internationaal Cultureel Centrum te Antwerpen poëzie en plastisch werk.

16 december 1993: Overlijden van Leon Van Essche.

Epiloog

2014: Wilfried Wynants, zelf een Labrist, richt met de publicatie van Verzamelde werken Leon Van Essche een monument ter herinnering op voor zijn vroegere kompaan.

  • Wynants, die beschikt over het archief van Van Essche, heeft diens teksten, gedichten en poëgrafieken chronologisch geordend vanaf de oudste verzen uit de vroege jaren 1940, de eerste publicaties in het tijdschrift Het Daghet in 1948 en de experimenten in de bundel XIII Kankerremedies uit 1960, tot de laatste gedichten, gesigneerd en gedateerd ‘raul ’91’. Raul was het gezamenlijk pseudoniem van Van Essche en zijn vrouw Ruth Zwart.

MEER OVER LEON VAN ESSCHE

 Heel interessant is ook volgende site: Leon Van Essche | raul | werk

 

GERAADPLEEGDE BRONNEN

Websites

 Nieuw Vlaams Tijdschrift – Gierek & NVT

Referenties

Wilfried Wynants, Verzamelde werken Van Essche Leon

 

SMAAKMAKER

Hyphenis

opdrachtspiergeluid
plastrumplastikluister
glansweer suladed …hic
not beast at all…nunc
but angelman between
of none folliculations

otherwise sayings upon
mac-adams mengwaaksleutel
infaustexcavationfeelings
the inside blackbirdteller
for heavywaycovering at
nestlore relaxations

loodhoofduittocht
labintoslabi-at-ease
voor malypense provokaten
beyond the landsong of ear
brainwax selfflyerwings
doomsdeeddaydoor…such
are my honeybreast…to
none of the dead

Geciteerd in Hotel New Flanders p 132. / ook in Kontrast II, 5 (1962)

 

BIBLIOGRAFIE

Woordje vooraf

De bibliografische gegevens werden onder meer nagekeken bij

  • Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience –Antwerpen.
  • Koninklijke Bibliotheek van België – Brussel / Bibliothèque Royale de Belgique – Bruxelles
  • Universiteitsbibliotheek Gent
  • Universiteitsbibliotheek – Katholieke Universiteit Leuven
  • POËZIECENTRUM vzw – Gent

Met dank aan de heer Wilfried Wynants – zelf beeldend kunstenaar en in de jaren ’60-’70 medewerker aan het experimenteel tijdschrift Labris en behoeder van de nagedachtenis van het tijdschrift en het werk van zijn collega-Labristen.

Om de foto’s in de fotogalerij te vergroten klik op de foto

Chronologisch overzicht

Jaar Titel Fotogalerij Uitgeverij 1ste druk
1960 XIII kankerremedies. (poëzie)

Van Essche Leon 1b     Van Essche Leon 1a
 Van Essche Leon 1 Hoboken: Sinteze scheepswerfstraat 12 hoboken. -13p.

Afmetingen: 22.20 x 8.60 (losbladig in map)
Kolofon: XIII kankerremedies werd gestencild en uitgegeven in 1960 bij sinteze op honderd exemplaren alle genummerd.
Dit is nummer …
Deze gedichten werden geschreven in 58-59
1963 Magadegen. Powesie 1962

Van Essche Leon 1d     Van Essche Leon 1e
 Van Essche Leon 1 Lier: Labirint Uitgaven. -20p.

Reeks: Labirint uitgave nr 1 onder supervizie van Labris Literaris tijdschrift der 60 ers – Begijnhofstraat 60 – Lier.
Afmetingen: 21 x 21.40 (ingenaaid)
Colofon: op 150 exemplaren sisteem duplicateur waarvan 100 genummerd en getekend.
Dit is nummer …
1963 Zwarte gedichten. Van kannibaal naar imponderabilia.

Tekst: Marcel van Maele. Illustraties: Leon van Essche.

 

 Van Maele 22 Lier: Labirint Uitgaven. -99p.
Reeks: Labirint uitgave nr 2
A
fmetingen:21 x 20.30 (gelijmd – mauve kaft)
Oplage niet vermeld (80 exemplaren)
 1981  Leon Van Essche (catalogus)

Tentoonstelling Internationaal cultureel centrum Antwerpen, 14 maart – 19 april 198.
Coördinatie tentoonstelling en redactie catalogus: Rudi Horemans.
Bevat drie essays over het werk van Van Essche:
Hoe ontmasker ik een hermetisme ? door Rudi Horemans.
Over Leon Van Essche, en vijftien jaar later. Door Georges Adé.
Magadegen, De zijnstammarisk der zaadtong door Hugo Neefs
 Antwerpen: Internationaal Cultureel Centrum. -24p.

Reeks: Catalogus 206.

 POSTUME UITGAVE

Jaar Titel Fotogalerij Uitgeverij 1ste druk
2014 Verzamelde werken Leon Van Essche.

Samengesteld en ingeleid door Wilfried Wynants.
Bevat: Boek 1
Deel I: Verzamelde verzen uit de jaren 1941, ’42, ’43 en ’44.
Deel II: Verzamelde gedichten 1950-1960.
Deel III: Gedichten gepubliceerd in tijdschriften voor Labris.
Deel: IV: uitgaven gebundelde gedichten.
Deel V. : verzamelde gedichten gepubliceerd na 1957.
Deel VI. Ongepubliceerde gedichten na 1962.
Boek 2
Deel VII: Gedichten gepubliceerd in LABRIS 1962-1973.
Deel VIII: gedichten gepubliceerd in KOKO 1975-1979.
Deel IX: gedichten gepubliceerd in BUITENBEENS.
Deel X: gedichten gepubliceerd in TEMPUS FUGIT 1985-2000.
Deel X: CD-rom – selectie uit de meer dan 1250 gekende werken
 Van Essche Leon 4 Booischot: Kadmos. 2 volumes in cassette – niet gepagineerd [600]p.

Afmetingen: 29 x 20.70 (fotokopie, garenloos gebrocheerd – 2 volumes in cassette)
Bijgevoegd: cd-rom met een selectie uit het plastisch literaire werk van Van Essche.
Colofon: Deze uitgave is opgevat / Als een facsimile van de / Werken van /Leon van Essche // Opgezet in 2014 op 50 / Genummerde uitgaven Nr …Met dank aan Ruth Zwartvoor de ter beschikking / Stelling van het archief van/Leon van Essche.Dit is een Kadmos uitgave.
Wilfried Wynants

 

Gedichten in Labris

  • 3 gedichten, Labris, 1ste jaargang, nr.2, blzn. 18-21
  • alkemiss vrantworting, Labris, 1ste jaargang, nr.2, blz.3
  • gedicht, Labris, 1ste jaargang, nr.4, blz. 4
  • gedichten, Labris, 1ste jaargang, nr.3, blzn. 29-33
  • illustraties 1, 2, 3 en 4, Labris, 1ste jaargang, nr.3, blzn. 5, 13, 27 en 45
  • kaft van Labris, 1ste jaargang
  • kalogalau, Labris, 2de jaargang, nr.2, blz. 47
  • nabarun, Labris, 2de jaargang, nr.2, blz. 23
  • novadina, Labris, 2de jaargang, nr.1, blzn. 20-23
  • ontvangen (notisie 10), Labris, 2de jaargang, nr.1, blzn. 78-79
  • tekeningen 1 en 2, Labris, 1ste jaargang, nr.4, blzn. 5 en 29
  • twee gedichten, Labris, 1ste jaargang, nr.1, blzn. 24-26

 Uitgebreid overzicht van de verspreidde gedichten in tijdschriften

1948 De overtocht. In: Het Daghet, nr 1 (1948)
1958 Nitrogeen In: De Tafelronde, V, 2 (1958)
1959 Composition voor Erna (1. Vomito negro; 2. Aspririne; 3. Mirabella; 4. Determinisme.) In: Standpunt III, 14 (1959)
1960 Lomed ; Albus .
Opgenomen in XIII Kankerremedies
In: Het Kahier, 16 (1960)
1960 1 x 1 Sagan ; Melopia-59 .
Opgenomen in XIII Kankerremedies
In: Sinteze I, 1 (1960)
1960 Das Schönste. (onder ps. Ido Mertens) In: Sinteze I, 3 (1960)
1960 Stop-nonrechtdoor. Sion In: Sinteze I, 3 (1960)
1960 Vomito ; Arkanum
Opgenomen in Magadegen
In: Sinteze I, 4 (1960)
1960 Poëzie en … (onder ps. Ido Mertens) In: Sinteze I, 4 (1960)
1961 Perspectief ; Cultivation
Opgenomen in Magadegen
In: Het Kahier, 18 (1961)
1961 Donna Bella ; Objet s.v. ; Nadien ;
Opgenomen in Magadegen
In: Kontrast I, 2 (1961)
1962 VIP ; Christsunday ; Daviaan ;
Opgenomen in Magadegen
In: Stuip I, 3 (1962)
1962 Hyphenis ; Mayday ; Metafrase ; Dancing-doll ;
Opgenomen in Magadegen
In: Kontrast II, 5 (1962)
1962 soraldengis;  NO alt/tai/ita NIMOD. In: Labris I, 1 (oktober 1962)
1963 alkemiss verantworting In: Labris I, 2 (januari 1963)
1963 drie gedichten [1962] In: Labris I, 2 (januari 1963)
1963  SOENASONGS In: Labris I, 3 (april 1963)
1963 92 GEHINOM (OE) In: Labris I, 4 (juli 1963)
1963 novadina [1963] In: Labris II, 1 (oktober 1963)
1964 nabarun [1963]; kalogalan, 1963 In: Labris II, 2 (januari 1964)
1964 logonomelako; lajifogaloni/Iljpofagaloni; TalaT [1963] In: Labris II, 3 (april 1964)
1964 sirekoras [1963] In: Labris II, 4 (juli 1964)
1964 gedicht; gedicht. In: Labris III, 1 (oktober 1964)
1965 silotevus [1964] In: Labris III, 2 (januari 1965)
1965 SAPAVALA In: Labris III, 3 (april 1965)
1965 sarald [1965] In: Labris III, 4 (juli 1965)
1965 transmalu 1 In: Labris IV, 1 (oktober 1965)
1966 transmalu 2 In: Labris IV, 2 (januari 1966)
1966 gedichten In: Labris V, 1 (oktober 1966)
1967 JANESSAGALAJ In: Labris V, 2 (januari 1967)
1967 gedichten In: Labris V, 3 (april 1967)
1967 RAMAR BELEB In: Labris V, 4 (juli 1967)
1967 voor een kretenzeralbum (1-3) [1966] In: Labris VI, 1 (november 1967)
1968 sfigoliet [1967] In: Labris VI, 2 (maart 1968)
1969 voor een kretenzeralbum (4-6) [1968] In: Labris VII, 1 (januari 1969)
1969 okEAnisked M.M.M. [12/1968] In: Labris VII, 3 (zomer 1969)
1969 some of his own BIO-SEXO-PSIKO- & other grafitti top lease the binary e-fields finite infinite. In: loslabris los 8 (augustus 1969)
1969 jazzpowezie: reaksie leon van essche In: Labris VII, 4 (winter 1969)
PUNTMETAMUNT In: Labris VIII, 1-2 (ongedateerd)
1972 narsidin In: Labris IX, (januari 1972)
1972 werktekst 4 In: Labris IX, 2 (april 1972)
1972 KWINTADEEN voor rosalinde In: Labris IX, 2 (april 1972)
1972 DIGITALSUITE In: Labris IX, 3 (juli 1972)
1972 vier labirinthallusinanten voor vriendin In: Labris IX, 4 (oktober 1972)
1972 konvivium voor michel In: Labris IX, 4 (oktober 1972)
1973 voor een kretenzeralbum (7-12) In: Labris X, 2 (april 1973)
1973 hilalah In: Labris X, 2 (april 1973)
1973 hermeties dialoog voor rechthoekigen [1973] In: Nieuw Vlaams Tijdschrift XXVI, 8 (1973)
1976 oude winden (onder ps. lord laurens dirtyfinger I & II) In: Trap 10 (oktober 1976)
1977 intussen (onder ps. lord laurens dirtyfinger I & II) In: Trap 11-12 (maart 1977)
1977 bewegend dichtend of orgasties hartslagritueel voor paar [7/1973] In: Labris X, 3-4  januari 1976) (= Koko II, 3 (sptember 1977)
1977 redigerend (onder ps RAUL) In: Koko II, 1 (februari 1977)
1977 zevenmaal redigerend (onder ps RAUL) In: Koko II, 2 (juni 1977)
1977 und ein Requiem für Adolf (onder ps RAUL) In: Koko II, 4 (december 1977)
1978 vier gekonjugeerde trapeziaden (onder ps RAUL) In: Koko III, 1 (april 1978)
1978 oog-hand kon-divergenten (onder ps RAUL) In: Koko III, 2 (augustus 1978)
1978 freewheelbazaar kt  (onder ps RAUL) In: Koko III, 3 (december 1978)
1978 kveeg keb: twee beginnen van … of de gerestitueerde sluier van Is-Is (onder ps RAUL) In: Koko III, 3 (december 1978)