home | Inloggen
Aantal schrijvers: 531 | Aantal boeken:

15464

Duribreux, Gaston

Maakt deel uit van:

GASTON DURIBREUX

Oostende, 28 mei 1903 – Oostende, 27 mei 1986

duribreux-0

Gaston Duribreux werd ‘de romancier van de zee’ genoemd, maar ook ‘de laatste katholieke romanschrijver’.

 

BIOGRAFIE

28 mei 1903: Gaston Duribreux werd geboren te Oostende.

  • Zijn ouders waren afkomstig uit Noord-Frankrijk. Hij ging naar de middelbare school in Oostende (Onze-Lieve-Vrouwecollege) waar hij de moderne humaniora volgde en waar hij gestimuleerd werd door oorlogsaalmoezenier E.H. August Benoot.
  • Na de moderne humaniora, verbleef hij gedurende drie jaar aan de Franse Riviera om het beroep van hotelier te leren.

1928: opende het gekende ‘Hotel du Parc’ (nu Parkhotel) in Mariakerke, waar hij tijdens de weekeindes bekende Vlaamse schrijvers ontving. Hij huwde Louise-Marie Dierikx-Visschers en kreeg drie zonen, René, Yanty en Paul. (Zijn zoon Paul Duribreux schreef overigens ook een viertal romans:  Schimmen uit het verdronken land (1981) – Een dam in de tijd (1982) – Het Virus van de Letherivier (1987) – Het Oog van Mikhaël Eikhart (1991))

Schrijven deed hij –als een seizoenarbeider- vooral in de rustige winterperiode.

1934: debuut  onder de pseudoniem Jan van Wieren met de roman “Karoen in ‘t aanschijn van de zee”.

1939-1951: aanvankelijk schreef hij vissersromans zoals “Bruun” (1939), “De laatste vissers” (1940) en “Het gouden zeil” (1951). Voor deze werken kreeg hij de ‘Lode Baeckelmansprijs van de Koninklijke Vlaamse Academie voor Taal-en Letterkunde’.

In  “Van arm Vlaanderen tot De voorstad groeit” p. 475-476 wordt opgemerkt dat het werk van Duribreux enkele overeenkomsten heeft met dat van André Demedts.

  • Zoals Demedts plaatst ook Duribreux zich –althans in het begin van zijn schrijverscarrière -in de traditie van de streekroman. Hierbij dient opgemerkt dat Duribreux’ boeken zich in ruime mate kenmerken door  psychologisch onderzoek en een dieper doordachte problematiek.
  • Daartoe behoren “Bruun” (1939), “Derina of  Het Teere Spel der Liefde”(1942) en “De Roeschaard” (1943). Hier geen gespleten personages of weifelende figuren zoals bij Maurice Roelants of Demedts. Duribreux zet zich resoluut af tegen de katholieke ideeënromans waarin de romanhelden worstelen met schuld, boete, goed en kwaad. Zijn personages zijn mensen uit één stuk die van geen compromis willen weten, vastberaden zijn en van wilskracht getuigen.

1950:De grote Hemme’ verschijnt en wordt bekroond wordt met de ‘Prijs der Scriptores Catholici’.

1952: met “De zure druiven” levert Duribreux een oorlogsroman af.

1955-1956: in ‘De parabel van de gehate farizeeër (1955) en ‘De parabel van de geliefde tollenaar’ (1956), stelt hij de figuur van de ‘farizeeër’ boven die van de weifelaar. Immers, de ‘farizeeër’ weet het leven aan te pakken zoals het zich aan hem voordoet, en getuift hierbij van heldhaftigheid.

Pas later zal hij met Kantwerk en Zwanen (1958) en Het wrede spel (1960) mensen in conflict met hun geweten laten komen en aldus aandacht geven aan zonde en schuld.

Deze auteur is een getormenteerde persoonlijkheid, bezeten door een kuisheidsfanatisme, wellicht een trauma uit zijn jeugd.

In Het wrede spel (1960) staat overspel centraal, evenals in Derina (1942) en Kantwerk en zwanen (1958). Alles draait om de begrippen zonde en boete of straf, zoals ook in De zure druiven (1952) dat tijdens WO II speelt en hoofdzakelijk het verzet behandelt van de zonen van hen die WO I beleefden. In De bron op den berg (1945) is die bron een surrogaat van de zee. Het is een gewetensroman, evenals Tussen duivel en diepzee (1953), roman van de wrok. Het menselijk geweten en verantwoordelijkheidsbesef, de eenzaamheid en de drang naar heldhaftigheid zijn terugkerende motieven in het werk van deze introverte en toch strijdbare auteur, bij wie de zee steeds symbool staat voor eeuwigheid en zuiverheid. In De parabel van de gehate farizeeër (1955) en De parabel van de geliefde tollenaar (1956) zet hij zich af tegen wat hij ‘het verschijnsel van de zondenmystiek in de moderne katholieke problemenroman’ noemt. Typerend is de titel van zijn roman: Ballade van de hopeloze zuiverheid (1971).

27 mei 1986: overlijden van Gaston Duribreux te Oostende.

Epiloog

November 2006: tentoonstelling: Leven en werk van auteur ‘Gaston Duribreux’ In klank en beeld 1903 – 1986 in het hotel Miramar te Oostende.

  • De tentoonstelling was georganiseerd door de familie Duribreux, het Davidsfonds Oostende en de Heemkundige Kring Obekin. Het hotel Miramar werd in 1964 door Gaston Duribreux gebouwd.

 

MEER OVER DURIBREUX

  • WP-lexicon; L. Sourie. Mens en kunstenaar (dl 1, 1956);
  • B.F. van Vlierden, ‘Het heroisme in het werk van Gaston Duribreux’, in Streven 10 (1957) 9;
  • J. de Ceulaer, in: Te gast bij Vlaamse auteurs (1962);
  • P. Hardy. Gaston Duribreux (Uitgeverij Desclée de Brouwer 1963);
  • Smeets, ‘Gaston Duribreux’, in VWS-Cahier 3 (1968) 16, p. 8-9;
  • P. Hardy, ‘Gaston Duribreux. Zee en oorlog’, in: VWS-Cahier (1970) 4A [=27], p. 1-5.

 

BEKRONINGEN

  • 1942: Premie van de beste eersteling van de provincie Antwerpen, voor ‘Bruun’
  • 1947: Lode Baekelmans prijs voor de romans over de zee en het vissersvolk. “Bruun” (1939), “De laatste vissers” (1940) en “Het gouden zeil” (1951).
  • 1951: Prijs der Scriptores Catholici voor De Grote Hemme.
  • 1952: Vlieberghprijs van het Davidsfonds voor Tussen duivel en diepzee
  • 1952: Vijfjaarlijkse prijs van West-Vlaanderen voor De zure druiven.

 

GERAADPLEEGDE BRONNEN

Websites

Referenties

  • Prof. M. Dupuis, De vernieuwing van de romankunst 1913-1941. In: Prof. Dr. M. Rutten; Prof. Dr. J. Weisgerber (red.): Van “Arm Vlaanderen” tot “De voorstad groeit” 1888-1946. Standaard Uitgeverij 1988 pp. 475-476.
  • J. de Ceulaer, in: Te gast bij Vlaamse auteurs (1962).

 

BIBLIOGRAFIE

De gegevens van deze bibliografie werden onder meer nagekeken bij

  • Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience – Antwerpen.
  • Koninklijke Bibliotheek van België – Brussel / Bibliothèque Royale de Belgique – Bruxelles.
  • Piet Devos: Van reuzen tot dwergen. Bibliografie – Vlaamse schrijvers in de 20ste eeuw – Eerste drukken. Kortrijk, eigen beheer 2007

Om de foto’s in de fotogalerij te vergroten klikt u op de foto.

Chronologisch overzicht

Jaar Titel Fotogalerij Uitgeverij 1ste druk
1934 Karoen in ‘t aanschijn van de zee. (levensroman)
Onder de pseudoniem JAN VAN WIEREN.
Op voorplat staat Gaston Duribreux op het titelblad Jan van Wieren.
Oostende: Uitgave Aquarium. (1 Kaaistraat Oostende). -155p.
Afmetingen: 20.75 x 14.50 (ingenaaid)
1939 Bruun. (roman) Brussel: “Onze Tijd” S.V. / Amsterdam: Wereldbibliotheek. -198p.
Afmetingen: 20.25 x 14 (gebonden in linnen kaft)
Gedrukt op de persen van V. Van Dieren & Co, Venusstraat, 27 Antwerpen.
1940 De laatste visschers. (roman)
1941: vertaald in het Duits door Emil Charlet als: Die letzten Fischer. Berlin: Holle & Co Verlag.
Duribreux 2 Leuven: Davidsfonds. -191p.
Reeks: Volksboek nr 289
Afmetingen: 19 x 15.50 (gebonden in linnen kaft)
1941 Zee- en visschersvolk op Vlaanderens kust. (essay)Met 12 platen : Oude vischvrouwen, Visschersgezin, de kuil of de zak van het vischnet, korder booten, Dundee-kotter (smek), het sorteeren van de visch, enz. Antwerpen: N.V. De Nederlandsche boekhandel -56 p.
Reeks: “De Seizoenen” nummer 19.
Afmetingen: 17.50 x 10.75 (Gebonden in kartonnen kaft)
Drukkerij G. Braet, Vleminckveld 74 Antwerpen.
1941 Derina of het teere spel der liefde. (roman) Brussel: uitgeversmij. Onze tijd S.V. -232p.
Afmetingen: 21.25 x 15 (ingenaaid)
Gedrukt op de persen van V. Van Dieren & Co, Venusstraat, 27 Antwerpen.
1942 De visscher. (essay)
Met 16 platen.
Brussel: “De Ambachten” Kunstkringuitgaven. -42 p.
Afmetingen: 17.25 x 10.75 (gebonden in kartonnen kaft)
Colofon: geëindigd met drukken op 20 September 1942, ter perse van Drukker H. Kumps, te Brussel.
1942 Rijm op de kust. (verhaal)

1942-bloei-a

 1942-bloei In de verhalenbundel „Bloei – Een en twintig verhalen van Vlaamsche schrijvers” pp 113-132.
Colofon: Dit boek verscheen in den herfst van 1942 bij de uitgeverij “PRO ARTE”” p.v.b.a. te Diest, onder leiding van Jos Philippen, beheerder-directeur. De omslagteekening werd ontworpen door Hilda Leynen en de druk verzorgd door N.V. Vonksteen te Langemark.
Afmetingen: 19 x 14 (ingenaaid – licht gekartonneerde kaft met flappen)
1943 De Roeschaard. Een visschersroman. (roman) Duribreux 3 Brussel: Onze Tijd / Uitgeversmij. A. Manteau -206p.
Afmetingen: 21.50 x 15.50 (ingenaaid – Geïllustreerde omslag met flappen)
Drukkerij Erasmus, Gent.  Toelatingsnummer 1451
1945 De bron op de berg. (roman)
Illustraties: Setola
Brugge/Brussel: Uitgeverij De Kinkhoren -320p.
Reeks: Romanreeks Korenaren.
Afmetingen: 23 x 16 (Ingebonden met stofomslag)
Druk: St.-Augustinus Mij, Desclée De Brouwer & Cie, Brugge.
1948 Toen keerde de wind. (verhaal)

Bandversiering van Renaat Demoen
Druk van Etablissementen Brepols, NV, Turnhout.
Zedelijke kwotering: IV-V
Bevat tevens: André Demedts: De plaatsvervanger (pp.5-64); Ernest vander Hallen: Vreemdelingenlegioen (pp. 105-142); Staf Weyts: Het leven is hard. (pp.143-197).
 1948 Van elk een verhaal Uit de bundel: “Van elk een verhaal”. –pp.65-104.

Uitgever: Davidsfonds Leuven; Volksreeks Nr. 365 (1948-8)
Afmetingen: 19.25 x 12.50 (gebonden in geïllustreerde kartonnen kaft).
1950 De grote Hemme. (roman)   Bandontwerp van A. Boschmans.

Duribreux 8  Stofomslag 1ste druk

1985: heruitgave door Uitgeverij Publiboek/Baart, Deurne. 271p. Afmetingen: 21 x 14 (gebonden – harde linnen kaft met geïllustreerde stofomslag). Omslagtekening: Reint de Jonge. Fotografisch zetwerk: Heyselberghs, Wommelgem. Productie: Dirk Grandy. Reeks: Vlaamse Volks- en Streekromans.

Duribreux 7b

Duribreux 7 Leuven: Boekengilde De Clauwaert V.Z.W. -312p.
Reeks: Eerste boek in de jaarreeks 1950
Afmetingen: 19.75 x 14 (gebonden met stofomslag)
Gedrukt op de persen der drukkerij Omega n.v. Antwerpen.
1951 Het gouden zeil. (roman)
Bandversiering Renaat Demoen.
 Duribreux 10 Leuven: Davidsfonds. -239p.
Reeks: Gulden reeks bij zijn 75-jarig Jubileum  nr. 385 (1950-8)
Afmetingen 19.25 x 12.50 (gebonden – Karton-similileer)
Druk van de Etablissementen Brepols N.V. Turnhout.
1952 De zure druiven. (oorlogsroman) Duribreux 4 Brugge/Bussum: Uitgeverij Desclée De Brouwer -369p.
Reeks: Romanreeks Korenaren.
Afmetingen: 23 x 16 (Ingenaaid)
Druk: St.-Augustinus Mij, Desclée De Brouwer & Cie, Brugge.
1953 Tussen duivel en diepzee. (roman)
Bandomslag van Dries van den Broeck.
1980: herdruk bij uitgeverij Beckers (Kalmthout, Antwerpen) in de reeks Vlaamse auteurs, ingeleid door Georges Adé, blz. 17-22.
Duribreux 6 Leuven: Davidsfonds. -292p.
Reeks: Gulden reeks nr. 408 (1953-1)
Afmetingen: 19.25 x 12.50 (gebonden) in similileren kaft)
Druk van de Fabrieken Brepols N.V. Turnhout.
1955 Schipper Jarvis. (roman)
Bandontwerp en stofomslag: Jos Vanbekbergen
Duribreux 5 Leuven: Boekengilde De Clauwaert V.Z.W. -201p.
Reeks: Tweede boek van de jaarreeks 1954-1955.
Afmetingen: 19.75 x 13.75 (Ingebonden met stofomslag)
Gedrukt en gebonden bij de firma Scheerders van Kerckhove N.V. , Sint-Niklaas
1955 De parabel van de gehate farizeeër. (novelle)
Omslagontwerp van J.Verhaert.
Duribreux 9 Leuven: Boekengilde De Clauwaert V.Z.W., -52p.
Reeks: Uitgaven voor de leden van de Clauwaert-Vereniging. – April 1955; vol. 7.
Afmetingen: 20.50 x 13 (ingenaaid)
Gedrukt en gebonden bij de firma Scheerders van Kerckhove N.V. , Sint-Niklaas
1956 De parabel van de geliefde tollenaar. (roman) Brugge: Desclée de Brouwer. -95p.
Reeks: Romanreeks korenaren.
Twee eerste drukken:
Één met alleen op de achterplat een tekst
Afmetingen: 19.50 x 12.50 (ingenaaid)
Één met geplastificeerde omslag, met op de rug en voorplat DDB, met vermelding van omslagontwerp van Michel Delbaeke, en op de achterplat foto van auteur.
Afmetingen: 19.50 x 12.50
1958 Kantwerk en zwanen. (roman) Brugge: Desclee De Brouwer. -180p.
Reeks:Romanreeks Korenaren.
Afmetingen: 23 x 16 (ingenaaid)
Gedrukt in de Sint-Augustinusdrukkerij Brugge.
1960 Het wrede spel. (roman) duribreux-11 Leuven: Davidsfonds. -250p.
Reeks: Gulden Reeks vol. 486 (1960-9)
Afmetingen: 19.25 x 12.50 (gebonden – harde linnen kaft met stofomslag)
1971 Ballade van de hopeloze zuiverheid. (roman) Brugge: Uitgeverij Orion/Utrecht: Desclée De Brouwer. -180p
Reeks: Merkstenen nr 32.
Afmetingen: 18.75 x 12.25 (ingenaaid)
Colofon: Gedrukt op de persen van de Sint-Augustinusdrukkerij te Brugge in opdracht van Uitgeverij Orion N.V. Desclée De Brouwer.
POSTUUM UITGEGEVEN
2009 Spiegel en bokswant (geschreven in 1952, maar pas door de familie ontdekt in 1986).

Vormgeving binnenwerk: Smets & Ruppol.
Omslagontwerp: Sin Aerts.
Omslagfoto: de enig bewaard gebleven foto waarop René Duribreux, de zoon van de auteur, al boksend te zien is. (Archief van de familie Duribreux)
Proloog: Paul Duribreux.(pp 9-10)Verzorgd door: T. Sintobin, & Verstraeten, P. (ed.), die tevens de uitleiding (pp 217-258) en toelichting (pp273-278) voor hun rekening namen.
Bevat tevens een ‘Beknopte historie van de ‘Boks’ in België en Oostende tot 1962’ door Dirk Beirens (pp 259-272)

 Duribreux 12 Leuven: Uitgeverij Davidsfonds. -279p.

Afmetingen: 22 x 14.7 (ingenaaid)
Reeks: Davidsfonds/literair