home | Inloggen
Aantal schrijvers: 535 | Aantal boeken:

15559

De Rop Janine

Janine DE ROP

de-rop-janine-0

Foto: Janine De Rop, jaren 1950 (privécollectie Anne Ganzevoort)

Gent, 26 oktober 1927- Gent, 02 december 2014

Romanschrijfster en journaliste.

Werkte binnen de de samenwerkende maatschappij Het Licht, voor de partijkrant Vooruit.
Zij was er omringd door schrijvers en dichters als Richard Minne, Raymond Herreman, Louis Paul Boon, Georges Hebbelinck, Prosper de Smet, Jos Murez en anderen die meewerkten aan de cultuurbladzijden van de krant.

 

BIOGRAFIE

26 oktober 1927: Geboren in een arbeidersgezin in een volkse wijk langs het kanaal Gent-Brugge, dit is de “watergrens” van de Gentse Brugse Poort. Groeit op in een socialistisch milieu.  Haar vader is havengeleider, haar moeder thuiswerkster.

  • Vooral langs moederszijde is ze diep verbonden met de meest militante kern van de socialistische beweging, die sinds de jaren 1880 met de grote voorman Edward Anseele sr. het Gentse socialisme faam heeft verworven in binnen- en buitenland.
  • Haar moeder, Fernande Van de Waerhede (1893- ????) was voor 1914 actief lid van de Socialistische jonge Wacht (SJW), de radicaal-marxistische linkerzijde van de Belgische Werkliedenpartij (BWP)

1929: Wordt – op 2-jarige leeftijd – getroffen door de epidemie van kinderverlamming. Ze is  levenslang veroordeeld tot het gebruik van krukken en een rolstoel.

Haar schoolopleiding beperkt zich – zoals nagenoeg alle arbeiderskinderen – tot middelbaar handels-, technisch of beroepsonderwijs. Voor haar wordt het de stedelijke handelsschool voor meisjes aan de Coupure.

1942: Vader De Rop komt om het leven bij een arbeidsongeval. Tijdens een onderhoudsbeurt van zijn kraan schakelt iemand niets vermoedend de elektriciteit in en wordt hij geëlektrocuteerd.

Janine de Rop beschikt over veel literair talent. Reeds tijdens haar schooltijd laat ze zich opmerken, maar wanneer ze zich in september 1944 engageert in de Socialistische jeugd, komt dat talent pas ten volle bovendrijven.  Ze ontmoet er o a Yvonne de Man, schrijfster en zus van Hendrik de Man (1885-1953), die al haar teksten leest en van commentaar voorziet.

Er zijn behoorlijk wat teksten terug te vinden die ze met militante bezieling. voor de jeugdbeweging geschreven heeft.

1945-1952: Na de bevrijding vindt zij een baantje in de Filature Renson, een katoenspinnerij op de Wiedauwkaai, waar ze werkt in de boekhouding en de administratie.

1948: Met haar teksten dringt ze door tot het partijdagblad Vooruit. Haar eerste grote artikel Onze jeugd verschijnt op 4 oktober 1948 in de rubriek  ‘t Jonge Volk.  Het was een antwoord op de kritiek van de schrijver Hubert Lampo, die de leegte van de hedendaagse jeugd, wars van alle idealen, aanklaagt.

1953 1972: Treedt in dienst van de samenwerkende maatschappij Het Licht, waar de partijkrant Vooruit werd geschreven en gedrukt.  Samen met Wilfried Comhaire en Luce Premer vormt zij de kern van het administratieve team in het gemengde pers- en drukkersbedrijf.

Vaak wordt haar gevraagd om voor de krant stukken te schrijven, maar steeds buiten de rokerige redactieruimte waar de ‘echte’ journalisten werkten.

  • Haar situatie is vergelijkbaar met die van Prosper De Smet (1919-2005) die in 1948 in dienst trad als letterzetter, maar nadien ging instaan voor de vormgeving. In 1957 publiceert hij De Ontploffing, de eerste van zes romans. Ook hem werd gevraagd om voor de krant te schrijven. Zijn column Polke Pluym moest herinneren aan de Boontjes van LP Boon .

Bij Vooruit komt zij dagelijks in contact met een geestelijk klimaat waar vooral de literatuur een voorname plaats innam. Zij is er omringd door schrijvers en dichters als Richard Minne, Raymond Herreman, Louis Paul Boon, Georges Hebbelinck, Prosper de Smet, Jos Murez en anderen die meewerken aan de cultuurbladzijde.

Later schrijft zij voor de vrouwenrubriek van de krant (en voor het socialistische weekblad Voor Allen). Mettertijd verschijnen haar literaire kritieken in de rubriek Geestesleven.

4 januari 1956: Huwt de zoon van predikant Boto Ganzevoort, Wybrand, een plastisch kunstenaar.

29 juli 1956: Geboorte van haar dochter Anna Eline Ganzevoort.

23 augustus 1960: Ontbinding van het huwelijk. Wybrand hertrouwt in datzelfde jaar met de Antwerpse schrijfster, beeldend kunstenares en pianiste Lucienne Stassaert.

1960: Debuteert als romanschrijfster met de roman De wachttijd.

1962-1968: Schrijft als jonge moeder voor het dagblad Vooruit afleveringen van Zandmannetjes gevraagd, Adodibal en Kadol. Deze teksten werden nooit gebundeld.

1963: Haar tweede roman De traditie rolt van de persen bij de Arbeiderspers te Amsterdam.

Vele vrouwenbladen – Libelle, Rosita of De Stem der Vrouw- vragen om haar medewerking.  Slechts af en toe kan ze een echt politiek stuk gepubliceerd krijgen. Een opvallend voorbeeld is Open brief aan mijn dokter (Vooruit 08/05/1966), naar aanleiding van een actie van de dokterssyndicaten. Deze vroegen hun patiënten middels een brief in de wachtkamer om steun en sympathie voor hun actie. Ze tikt de dokters op de vingers: “op intelligente lezers rekent u blijkbaar niet. Intelligentie verwacht u enkel bij uzelf. Het zou kunnen dat u zich vergist”.

In deze periode leert ze haar nieuwe liefde Jaak De Boever kennen, een romanist van opleiding, literair en musicologisch begaafd, die in 1963 een kleine communistische boekhandel overneemt en uitbouwt tot de NV Boekenfonds Marnix met een fraaie boekenzaak in het Gentse stadscentrum.

1970: Vanuit haar persoonlijke betrokkenheid behandelt ze in haar nieuwe roman De rechter en de beul het probleem van handicap en euthanasie.

  • Ze situeert het verhaal voor een belangrijk deel tegen de achtergrond van nazi-Duitsland en van het door de overheid opgelegde euthanasie-programma voor ‘minderwaardig leven’, waartoe  psychiatrische patiënten en gehandicapten gerekend werden. Het hoofdpersonage Martin Herzlinger kijkt in een nietsontziende bekentenis op zijn leven terug.

1974:  Geeft haar ontslag bij Het Licht en wordt het zakelijk manusje-van-alles in de  boekhandel Marnix in de Nederkouter.  Ze blijft er werken tot 2002.

Janine de Rop is een verwoed briefschrijfster, naar literaire persoonlijkheden (Marnix Gijsen, Hubert Lampo en anderen) en ook naar partijgenoten.  Uit deze laatste correspondentie blijkt haar jarenlange tweestrijd tussen emotionele trouw aan haar socialistische ideologie enerzijds en haar woede, kritiek en onbegrip over de gang van zaken in haar partij anderzijds.

1979: Neemt een eerste keer ontslag uit de partij, maar trekt dat ontslag vrij snel terug in.

Na 1980 publiceert Janine de Rop nog zelden.

2009:  Guy Cassiers bewerkte de roman De rechter en de beul (1970) voor toneel. Voor een bespreking van deze productie: Gie Van en Berghe, dan maar beter dood  Dan maar beter dood – Serendib | Gie van den Berghe

Bewerking Guy Cassiers, Mark Cosyns, Erwin Jans
Scenografie Peter Missotten
Spel Marc Cosyns
Coproductie Toneelhuis, Monty

Première: woensdag 4 feb 2009

2014: Publicatie van drie gedichten van De Rop in de bundel Verhalen voor het sterven gaan (2014, uitgeverij Vrijdag), samengesteld door Marc Cosyns.

  • Deze huisarts, docent aan de UGent en deskundige in stervensbegeleiding tipte ook Guy Cassiers om met Monty en Toneelhuis de aangrijpende roman De rechter en de beul (1970) van Janine de Rop op scene te zetten.

02 december 2014: Overlijden van Janine de Rop te Gent.

 

GERAADPLEEGDE BRONNEN

Website

De Rop, Janine – Literair Gent

Referentie

Herman Balthazar, Pleidooi voor een biografie van Janine De Rop (1927-2015) in: Brood en Rozen. Tijdschrift voor de geschiedenis van sociale bewegingen. 2016/3

BEKRONINGEN

  • De romanprijs van de Provincie Oost-Vlaanderen voor De wachttijd (1960)
  • De letterkundige prijs van de stad Gent voor De traditie (1963)

 

BIBLIOGRAFIE

Woordje vooraf

De bibliografische gegevens werden onder meer nagekeken bij

  • Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience –Antwerpen.
  • Koninklijke Bibliotheek van België – Brussel / Bibliothèque Royale de Belgique – Bruxelles
  • Piet Devos: Van reuzen tot dwergen. Bibliografie – Vlaamse schrijvers in de 20ste eeuw – Eerste drukken. Kortrijk, eigen beheer 2007

Om de foto’s in de fotogalerij te vergroten klik op de foto

Chronologisch overzicht

Jaar Titel Fotogalerij Uitgeverij 1ste druk
1960 De wachttijd. (roman)

Stofomslag: Jenny Dalenoord.
Band: Helmut Salden.
 De Rop Janine 1 Amsterdam: N.V. Arbeiderspers. -234p.

Afmetingen: 20 x 12.25 (gebonden met stofomslag).
Reeks: Arbo
1963 De traditie. (roman)

Stofomslag: Carl Hollander.
Band: Georg Salden.
Amsterdam: N.V. Arbeiderspers. -296p.

Afmetingen: 20 x 13 (gebonden met stofomslag)
Reeks: Arbo
1970 De rechter en de beul. (roman)

Omslag: Ab Gratama.
2009: Guy Cassiers bewerkte de roman voor toneel. Uitgave Toneelhuis/Monty, Antwerpen. -66p.
Theaterbewerking n a v Toneelhuisproductie.
Tekstbewerking door Guy Cassiers, Erwin Jans en Marc Cosyns
De Rop Janine 2 ’s Gravenhage / Rotterdam: Nijgh & Van Ditmar. -185p.

Afmetingen: 20 x 13.50 (ingenaaid)
Reeks: Nijgh’s en Van Ditmar’s paperback nr 90
1971 September (verhaal)  gijsen-jonckheere-3 Uit de bundel:  54 Vlaamse verhalen.

Samengesteld door Marnix Gijsen en Karel Jonckheere. Deel 3 –  pp. 45-56.
Uitgeverij: Manteau Antwerpen.
Afmetingen: 21.50 x 13.50 (paperback)
1977 Requiem voor vrouw (verhaal) 1977 Vrouwen Uit de bundel:  Vrouwen in Vlaanderen schijven nu. pp 149-161.

Uitgever: D.A.P. Reinaert Uitgaven – Zele . Afmetingen; 21 x 13.50 (gebonden)
2009 De rechter en de beul. (theatertekst)

Vormgeving: Jespers & Jespers.
Eindredactie: Kristin Hex.
Bevat:
Inleiding door Erwin Jans(pp 3-8)
De rechter en de beul: (pp 9-32)
Terug bij af… door Janine De Rop (pp 33-36)
Open dagboeknotities door Marc Cosyns (pp 37-48)
Geweldloze genadedood. Nazi-euthanasie en propaganda door Gie van den Berghe. (pp 49-66)
De Rop Janine 3 Antwerpen: Toneelhuis en Monty. -66p.

Afmetingen: 16.20 x 12.50 (ingenaaid)
Colofon: Deze uitgave verschijnt n.a.v. “De rechter en de beul”, een voorstelling van Toneelhuis in een regie van Guy Cassiers, die in première ging op 4 februari 2008 in Monty, Antwerpen. De voorstelling werd geaakt in het kader van CASSIERS, SIMONS & VAN HOVE – Le Salon des Exilés. Voor dit programma nodigde Monty drie regisseurs van grote stadstheaters uit om terug te keren naar de intimiteit van het kleine toneel, en een voorstelling te maken op maat van de scène van Monty.Spel: Marc Cosyns, Katelijnen Damen (videobrief) met dank aan Peter Missotten. Co-productie Toneelhuis, Monty

2014 Drie gedichten: Doodsverlangen, Ongehoord & Essentie. (gedichten)

De Rop Janine 4a
De Rop Janine 4 In: Verhalen voor het sterven gaan. pp 52-55.

Uitgave : Uitgeverij Vrijdag, Antwerpen . -255p.
Afmetingen: 24.20 x 17 (ingenaaid)
Samenstelling: Marc Cosyns.
Vormgeving: Jürgen Walschot